Google+

Asanas για σωματική ευεξία και διαλογισμό

Η θεραπευτική αξία των Asanas

Μέρος Α’
Η λέξη Asanaείναι σανσκριτική και χρησιμοποιείται στη yogaγια τη σωματική στάση/ άσκηση.  Κυριολεκτικά σημαίνει «κάθομαι», γι’ αυτό και στη συλλογή αφορισμών “YogaSutras” του Patanjaliχρησιμοποιείται για τη «σταθερή και άνετη καθιστική στάση» διαλογισμού (κεφ. 2, sutra 46). Με την έννοια της σωματικής άσκησης, η λέξη asanaκαθιερώθηκε μεταγενέστερα, όταν συμπεριλήφθηκαν στην πρακτική της yogaαπό μεγάλους δασκάλους (κυρίως της HathaYoga)  κι άλλες στάσεις, πέρα των διαλογιστικών.  Ακόμα, όμως, και στη χρήση της λέξης ως σωματική στάση, πάλι εμπεριέχεται η έννοια της άνεσης και της σταθερότητας, ενώ ο τελικός στόχος και σκοπός των asanasπαραμένει η κατάκτηση μίας σταθερής και άνετης καθιστής στάσης για τη διευκόλυνση του διαλογισμού. Εξάλλου, οι asanasείναι απαραίτητες για την εξασφάλιση της σωματικής υγείας και αρμονίας, που είναι με τη σειρά τους αναγκαίες προϋποθέσεις για την επίτευξη συγκέντρωσης και για το διαλογισμό.

Η αλήθεια είναι πως υπάρχουν κυριολεκτικά εκατοντάδες asanasπου έχουν γεννηθεί ανά τους αιώνες, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα πρέπει κάποιος να ασκείται σε όλες (εξάλλου κάτι τέτοιο δεν είναι εφικτό!!). Για την κατανόηση, εμβάθυνση και ουσιαστική πρακτική ενός ασκούμενου, μερικές από αυτές είναι αρκετές. Το βιβλίο που περιέχει την πιο ολοκληρωμένη (κατά προσέγγιση βέβαια) λίστα και τις περιγραφές σχεδόν του συνόλου των asanas, είναι το “HathaYogaPradipika” του SwamiSwatmarama (βλ. «Γνωριμία με τη Yoga – Μέρος Β’). Αν θέλαμε να τις κατηγοριοποιήσουμε, μπορούμε να πούμε πως υπάρχουν 2 μεγάλες κατηγορίες: οι asanasγια διαλογισμό και οι asanasγια σωματική ευεξία, αλλά και οι εξής υποκατηγορίες: οι όρθιες, οι καθιστές, οι ύπτιες, οι πρηνείς, οι ανεστραμμένες, οι ισορροπίας. Πολλές, μάλιστα, από τις asanasπροήλθαν από τις φυσικές κινήσεις και στάσεις ζώων, γι’ αυτό κι έχουν ονόματα, όπως, «γάτα», «κόμπρα», «περιστέρι», κλπ. Οι εν λόγω asanasπαίρνουν παράδειγμα από την φύση κι επιδρούν τόσο σε σωματικό όσο και σε νοητικό επίπεδο. Τα ζώα χρησιμοποιούν αυτές τις στάσεις και κινήσεις ενστικτωδώς, λόγω των εγγενών, φυσικών ωφελειών τους. Αυτές τις ωφέλειες αποκομίζει και ο ασκούμενος, π.χ., κάνοντας τη «γάτα», κάνει stretchingστο σώμα και τη σπονδυλική στήλη.

Οι asanas για διαλογισμό δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στην ευθυγράμμιση και στητή στάση του κεφαλιού, του αυχένα και του κορμού, γιατί αυτό έχει ως αποτέλεσμα τη σταθερή και άνετη στάση με τη λιγότερη δυνατή κατακράτηση διοξειδίου του άνθρακα. Αυτό επιβραδύνει τη δραστηριότητα της καρδιάς και των πνευμόνων, με αποτέλεσμα ο νους να διαταράσσεται λιγότερο από το σώμα και να αυξάνεται κατά πολύ η συγκέντρωση. Αν το κεφάλι, ο αυχένας και ο κορμός δεν είναι στητά, μετά από κάποια λεπτά το σώμα του ασκούμενου αρχίζει να τρέμει ή να έχει ενοχλήσεις. Ο κορμός αρχίζει σιγά – σιγά να καμπουριάζει, περιορίζοντας τη ροή της ζωτικής ενέργειας μέσω της σπονδυλικής στήλης και στερώντας από τα αδενικά κέντρα την ενεργοποιό κυκλοφορία του αίματος. Τέλος, μία ακατάλληλη και περιορισμένη κυκλοφορία αναστατώνει το αναπνευστικό σύστημα κι ο ασκούμενος δυσκολεύεται να αναπνεύσει με φυσικό τρόπο. Για όλους αυτούς τους λόγους, οι αρχαίοι δάσκαλοι διαμόρφωσαν κάποιες συγκεκριμένες στάσεις για την πρακτική της επιστήμης της αναπνοής, της συγκέντρωσης και του διαλογισμού.

Οι asanasγια σωματική ευεξία ελέγχουν συγκεκριμένους μύες, νεύρα και αδένες του σώματος κι έχουν συγκεκριμένες θεραπευτικές επιδράσεις. Όλες τους θα πρέπει να εκτελούνται αργά, συνειδητά και ελεγχόμενα και μέχρι το σημείο που τις νιώθει ο ασκούμενος άνετα, αποφεύγοντας την  υπερένταση και την υπερέκταση. Υπομονή, επιμονή και σταθερότητα είναι τα στοιχεία που εξασφαλίζουν την επιτυχία. Εξετάζοντας τις εσωτερικές λειτουργίες του σώματος καταλαβαίνει κανείς ότι το νευρικό, ενδοκρινικό, κυκλοφορικό, πεπτικό, ουροποιητικό και αναπνευστικό σύστημα παίζουν εξαιρετικά σημαντικό ρόλο στην επίτευξη της σωματικής ευεξίας. Το νευρικό σύστημα συντονίζει τις λειτουργίες όλων των υπολοίπων συστημάτων του σώματος. Οι ενδοκρινείς αδένες επηρεάζουν το νευρικό σύστημα και βοηθούν στη διατήρηση της φυσιολογικής ισορροπίας των διαφόρων οργάνων. Το κυκλοφορικό σύστημα είναι υπεύθυνο για τη μεταφορά θρεπτικών στοιχείων σε όλα τα κύτταρα του σώματος όπως και για την απομάκρυνση περιττών στοιχείων. Επιπρόσθετα, τα αιμοσφαίρια απομακρύνουν απόβλητα στοιχεία, απορροφούν πρωτεΐνες, λιπαρά, σάκχαρα και άλατα από τις χωνεμένες τροφές στο στομάχι και στα έντερα και απορροφούν οξυγόνο από τον εισπνεόμενο αέρα στους πνεύμονες. Ο αέρας που εκπνέεται από τους πνεύμονες απομακρύνει διοξείδιο του άνθρακα από τα αιμοσφαίρια, ενώ άλλα απόβλητα στοιχεία και προϊόντα εξουδετερώνονται μέσω του παχέος εντέρου και του ουροποιητικού συστήματος. Ως εκ τούτου, αυτά τα διαφορετικά συστήματα δουλεύουν μαζί για τη διατήρηση της σωματικής υγείας.

Ζωή Μπαχταλιά

Hatha Yoga Teacher (Himalayan Institute, USA),

Rainbow Kids & Family Yoga Teacher,

Μέλος Yoga Alliance (RYT200),

ΣύμβουλοςΑyurveda

& Ανθοϊαμάτων Bach,

Θεραπεύτρια Usui Reiki

 www.facebook.com/OmShantihi

nlwnpeace@yahoo.gr

Πείτε μας τη γνώμη σας