Google+

Είναι ντροπή να ντρέπομαι;

Είμαι σίγουρη ότι όλοι έχουμε αισθανθεί στη ζωή μας το μάλλον δυσάρεστο συναίσθημα της ντροπής. Πολλές φορές έρχονται στο γραφείο μου κυρίως έφηβοι ή παιδιά με τους γονείς τους, έχοντας το εξής αίτημα: «Θέλω να γίνω πιο θαρραλέος, να μάθω να μην ντρέπομαι!». Αυτό το οποίο εξηγώ σε πρώτη φάση είναι ότι και η ντροπή, σαν συναίσθημα, έχει τη χρησιμότητά της. Το συναίσθημα της ντροπής μας προστατεύει στην επαφή μας με το περιβάλλον, ώστε να προχωρήσουμε σ’ αυτή μόνο μέχρι του σημείου που αισθανόμαστε ασφαλείς. Σκεφτείτε στον κάθε άνθρωπο που συναντάμε για πρώτη φορά να συμπεριφερόμαστε όπως ακριβώς στον καλύτερό μας φίλο.

Ο βαθμός της επαφής που θα επιδιώξω να κάνω με τον κάθε άνθρωπο που συναντώ εξαρτάται, μεταξύ άλλων, και από τον τρόπο με τον οποίο θα αποκωδικοποιήσω τα μηνύματα που θα λάβω. Αν αισθανθώ απειλή ή απόρριψη, ενδεχομένως να αποτραβηχτώ, να κλειστώ περισσότερο στον εαυτό μου, να αποφύγω σε κάθε περίπτωση την επαφή. Η ντροπή με κρατάει σε μια απόσταση ασφαλείας. Αν, αντίθετα, από το περιβάλλον εισπράξω αποδοχή και ότι έχω τη δυνατότητα να ικανοποιήσω τις ανάγκες μου, τότε είμαι ανοιχτή σε περισσότερη επαφή και επικοινωνία.

Αν στο παρελθόν έχω εκτεθεί για μεγάλο χρονικό διάστημα σε περιβάλλον απορριπτικό ή αρνητικό ή αν έχω βιώσει κάποιο ιδιαίτερα δυσάρεστο γεγονός, στο οποίο ένιωσα απειλή, είτε σωματική είτε συναισθηματική, αναπτύσσω σε μεγαλύτερη έκταση το συναίσθημα της ντροπής, με αποτέλεσμα αυτό να ενεργοποιείται σε μία ευρεία γκάμα δραστηριοτήτων που με φέρνουν σε επαφή με το περιβάλλον. Έτσι, η ντροπή με εμποδίζει να λειτουργήσω στην καθημερινότητά μου και αρχίζω να αισθάνομαι ανίκανος να ανταποκριθώ σε μία σειρά από κοινωνικές, επαγγελματικές, κ.ά. δραστηριότητες. Τότε παύει να υπάρχει ή δε λειτουργεί σωστά το κριτήριό μου σχετικά με την «επικινδυνότητα» μιας κατάστασης και φτάνω στο σημείο να ντρέπομαι και για τα πιο απλά πράγματα, όπως το να ρωτήσω από έναν περαστικό οδηγίες για μια διεύθυνση. Και επειδή όσο περισσότερο τραβιέμαι πίσω και απομονώνομαι τόσο περισσότερο ντρέπομαι (μοιάζει με φαύλο κύκλο) ίσως μία λύση είναι ν’ αρχίσω να μιλάω κατ’ αρχήν για την ντροπή μου. Κι αν όχι σε όλους, τότε σε κάποιους που εμπιστεύομαι, όπως είναι οι γονείς μου. Τότε θα διαπιστώσω 2 πράγματα: 1ον ότι ίσως δεν είμαι η μόνη που ντρέπεται και 2ον ότι ήδη από τη στιγμή που το μοιράζομαι, «σπάω» την

ντροπή μου, καθώς τελικά κάνω επαφή με το περιβάλλον μου.

Ειδικά για τα παιδιά είναι πολύ σημαντικό να δουν ότι και οι γονείς τους ντρέπονται και ότι η ντροπή δεν είναι τελικά… ντροπή. Το χειρότερο που μπορούμε να κάνουμε όταν διαπιστώνουμε ότι έχουμε ένα ιδιαίτερα ντροπαλό παιδί, είναι να το κάνουμε να νιώθει ντροπή για την ντροπή του. Και το καλύτερο είναι φυσικά η αποδοχή και ο σεβασμός στο χρόνο που χρειάζεται για να προσαρμοστεί σε ένα νέο περιβάλλον.

Mαρία Ιωαννίδου Ψυχολόγος- Ψυχοθεραπεύτρια Gestalt

Πιστοποιημένη Ψυχοθεραπεύτρια παιδιών και εφήβων από το Gestalt Institute of Cleveland

www.child-therapy.gr

Πείτε μας τη γνώμη σας